Tekelekli sandalyeleri kendi kol gücüyle kullanmayan kişiler için geliştirilen hasta tranfer sandalyelerine gelen anlamda rfakatçi sandalye denir. Refakatçi tekerlekli sandalye (transit) modelleri tam da bu ihtiyaca göre tasarlanır: daha kompakt gövde, dar alanda daha rahat manevra ve refakatçiye uygun itme kontrolü. Bu sayfada, ürünleri tek tek ezberletmek yerine; senin senaryona göre doğru modeli seçmeyi kolaylaştıracak net bir yol haritası bulacaksın.
Kategori dışındaki alternatifleri de hızlıca karşılaştırmak istersen tüm tekerlekli sandalye modelleri sayfasına göz atmak iyi bir başlangıç olur.
“Refakatçi kullanımlı”, “transit tekerlekli sandalye” veya bazen “hasta taşıma sandalyesi” gibi isimlerle anılan bu ürünlerin ortak noktası şudur: kullanıcı çoğunlukla sandalyeyi kendi başına sürmez; sandalye refakatçi tarafından itilerek kullanılır. Bu nedenle arka tekerler genellikle daha küçük olur ve sandalye daha derli toplu bir formda kalır.
Eğer amaç kullanıcının kendi kendine sürmesi ise (büyük arka tekerli, itişe uygun modeller), refakatçi sandalye her zaman doğru tercih olmayabilir. Bu durumda katlanabilir tekerlekli sandalye seçenekleri veya hareketli kullanıcılar için aktif tekerlekli sandalye modelleri daha uygun olabilir.
Refakatçi sandalyeler genelde “kısa mesafe + kontrollü taşıma” ihtiyacında öne çıkar. Ev içinde odalar arası geçiş, hastane randevuları, klinik/rehabilitasyon süreçleri veya dışarıda düz zeminde kısa gezintiler… Bu senaryolarda pratikliğiyle iş görür.
Refakatçinin konforu da önemli: tutma kollarının ergonomisi, fren erişimi ve sandalyenin ağırlığı, uzun süreli itişlerde fark edilir şekilde rahatlık sağlar.
Refakatçi sandalyeler çoğunlukla düz ve sert zeminlerde iyi performans verir. Dış mekânda kaldırım/AVM gibi yüzeylerde kontrollü kullanım mümkündür; ancak bozuk zemin ve eğim arttıkça dikkat gerekir. Küçük tekerli yapı, engebede daha fazla titreşim ve “takılma” hissi yaratabilir.
Ürün sayfalarında çok teknik bilgi var; ama doğru seçim genelde birkaç net soruyla belirleniyor: “Taşınacak mı?”, “Kapıdan geçecek mi?”, “Eğim var mı?”, “Kullanıcı rahat oturacak mı?” Aşağıdaki başlıklar, en çok işe yarayan kontrol noktalarıdır.
Bagajda taşıma planı varsa hafiflik ciddi konfor sağlar. “Araca koy-çıkar” rutini varsa birkaç kilo bile günlük kullanım hissini değiştirir.
Evde en dar geçişi ölçmek çoğu zaman doğru seçimi yarı yarıya kolaylaştırır. Katlı genişlik yalnızca kapıdan geçiş için değil, depolama için de önemlidir.
Oturma genişliği/derinliği kullanıcıya uygun değilse kısa kullanımda bile rahatsızlık olabilir. Minder ve döşeme yapısı, özellikle daha uzun oturuşlarda konforu belirler.
Kapasiteyi sınırda kullanmak iyi bir fikir değildir. Güvenlik ve şasi ömrü açısından kapasiteyi “rahat bırakan” bir tercih daha sağlıklıdır.
Eğimli alanlarda refakatçi freni ciddi avantaj sağlar. Yalnızca yokuş için değil; inişte hız kontrolü için de iş görür. Apartman girişi veya hastane rampası gibi sürpriz eğimler sık görülür.
Dolgu tekerler bakım kolaylığıyla öne çıkar; şişme tekerler bazı zeminlerde konfor sağlayabilir. Ön teker yapısı, küçük engellerde takılma hissini modele göre değiştirebilir.
Çıkarılabilir/sallanabilir ayaklık transferlerde işleri kolaylaştırır. Kolçak kaldırılabiliyorsa yana transfer daha rahat olur. Evde bakım süreçlerini desteklemek için hasta taşıma lifti gibi ürünler de bazı senaryolarda ciddi destek sağlar.
Park freni ve emniyet kemeri, dur-kalklarda daha güvenli bir kullanım hissi verir. Bazı modellerde anti-tip gibi ek güvenlik parçaları bulunabilir.
Dar koridorda “çevirmek kolay mı?” sorusu genelde kullanımın kaderini belirler. Kompakt gövde avantajdır; yine de ev içi dönüş alanını düşünmek gerekir.
Döşeme temizliği, bağlantı noktalarının sağlamlığı ve fren aksamının kontrol edilebilir olması uzun vadede rahat ettirir. Şüphede kaldığında servise danışmak en güvenli yoldur.
Kullanıcı kendi başına daha bağımsız hareket etmeyi hedefliyorsa, akülü sandalye veya dış mekân odaklı engelli scooter modelleri bazı senaryolarda daha uygun olabilir.
| Karşılaştırma | Refakatçi (Transit) Sandalye | Katlanabilir / Aktif Modeller |
|---|---|---|
| Kullanım şekli | Genelde refakatçi iter | Kullanıcı kendi sürebilir (modele göre) |
| Öne çıkan taraf | Kompakt yapı, pratik manevra, kolay taşıma | Daha bağımsız kullanım, kişiye göre ayar imkânı |
| Kime daha uygun | Geçici ihtiyaçlar, kısa mesafe, klinik/hastane | Uzun süreli kullanım, aktif kullanıcı profili |
| Alternatif link | — | Katlanabilir tekerlekli sandalye / Aktif tekerlekli sandalye |
Eğimli zeminde iniş-çıkış, ıslak yüzey ve transfer anları en çok dikkat isteyen kısımlardır. Refakatçi freni varsa doğru kullanım alışkanlığı edinmek önemlidir; fren yoksa hız kontrolünü daha temkinli yapmak gerekir. Transfer sırasında ayaklık ve kolçak konumlarını doğru ayarlamak küçük kazaların önüne geçebilir.
Bu içerik tıbbi öneri değildir. Kişisel ihtiyaçlar ve riskler için gerekiyorsa sağlık profesyoneline danışmanız önerilir.
Refakatçi sandalyelerde fiyat; şase malzemesi (çelik/alüminyum), fren sistemi, teker seti, ayaklık-kolçak mekanizması, oturma konforu ve ek güvenlik parçaları gibi bileşenlere göre değişebilir. En sağlıklı yaklaşım, “kullanım senaryomu karşılayan donanım” üzerinden karar vermektir.
Refakatçi (transit) modeller genellikle küçük arka tekerlidir ve refakatçi tarafından itilerek kullanılır. Büyük arka tekerli manuel sandalyeler ise kullanıcıya kendi sürüş imkânı verebilir.
Düz zeminde şart olmayabilir; ancak rampa/eğim, hastane girişi gibi yerlerde kontrol ve güvenlik hissini ciddi artırır.
Çoğu refakatçi sandalye kompakt olduğu için ev içi manevrada avantaj sağlar. Kapı genişliği ve dönüş ihtiyacını hesaba katmak gerekir.
Katlı genişlik ve gövde ölçülerini kontrol edin. En dar kapı geçişi belli değilse, çok geniş modellere temkinli yaklaşın.
Toplam ağırlık, katlanabilir şase, çıkarılabilir ayaklık ve katlanınca daralan gövde taşıma işini kolaylaştırır.
Kullanıma bağlıdır. Dolgu teker genelde bakım kolaylığı sunar; şişme teker bazı zeminlerde konfor sağlayabilir. Zemin tipine göre karar verin.
Oturma genişliği/derinliği kullanıcıya uygun değilse kısa kullanımda bile rahatsızlık olabilir. Uzun kullanımda bu etki daha belirginleşir.
Güvenlik için temel kriterdir. Kapasiteyi aşmamak denge ve şasi dayanımı açısından önem taşır.
Çıkarılabilir/sallanabilir ayaklık ve kaldırılabilir kolçak, transferi pratikleştirir. Sık transfer varsa bu özellikler ciddi fark ettirir.
Düz zeminde ve kontrollü hızda kullanılabilir. Eğim/ıslak zemin/engebe arttıkça dikkat etmek gerekir; güvenlik ekipmanları ve doğru kullanım önem kazanır.
Fren, vidalar ve tekerler düzenli kontrol edilmeli. Döşeme temizliği talimata uygun yapılmalı; sorun şüphesinde servise danışılmalı.
Not: Teknik özellikler modele göre değişir. Satın almadan önce ürün sayfasındaki teknik verileri kontrol edin.