Adeta bir yaşam kalitesi olan hareket edebilme kabiliyeti, sadece fiziksel bir ihtiyaç değil özgürlüğün de kendisi demektir. Sağlıklı bireyler için yürümek otomatik bir hareket iken, hareke kısıtlılığı olan bireyler için çoğu zaman büyük bir eziyettir. Yürüme zahmeti, eziyeti veya sıkıntısı olup destekle çok daha iyi hareket edebilenler için üretilmiş olan engelli yürüteci, çocuk ve yetişkinler için çeşitli modelleri olan mobilite bir cihazdır.
Onlarca marka ve modelde engelli yürüteci ve rollator çeşidinin olduğu günümüzde gerek çocuk gerekse yetişkinler için yürüteç ve rollator seçimi nasıl olmalı merak ettiğiniz her şeyi bu yazımızda bulacaksınız.
Rehabilitasyon sürecinde veya yaşlılıkta hayata ayak uydurmak için desteğe ihtiyacı olanların beklentilerini en iyi şekilde karşılayan engelli yürüteci rollator, denge kaybı yaşayan bireylerin bacaklarına tam yük bindirmeden hareket etmesini sağlayan bir cihazdır. Standart yürüteçlerin ağa babası olup oturma yeri, tekerlekleri ve fren sistemi mevcuttur. Kas zayıflığı, ameliyat sonrası rehabilitasyon süreci, denge bozukluğu veya yaşlılık nedeni ile desteksiz yürüyemeyen bireylerin çok yorulmadan hareket etmesini sağlar.
Örnek rollatör modelimizi buradan inceleyebilirsiniz > Comfort Plus DM-9145 Lux
Uzun süre ayakta kalmada zorlanan, nörolojik rahatsızlıkları nedeni ile yürüme güçlüğü çeken, yaş alırken kas zayıflığı yaşayan, eklemlerinde sorun olan veya ameliyat sonrası iyileşme döneminde olan bireylerin yorulmadan güvenli ve rahat şekilde yürümesini ve daha aktif şekilde hayatın içinde olmasını sağlar.

Hareket kısıtlılığı yaşayan her bireyin ihtiyacı farklı olup her yürüteç her yetişkin için uygun değildir. Kişinin fiziksel durumuna ve hayata bakış açısına göre ihtiyacı olan yürüteç farklıdır. Bu nedenle çeşit-çeşit yetişkin yürüteç modelleri üretilmiştir. Yürüteçte “en iyisi” kişiye göre değişmekte olup önemli olan “en uygun olanı” yani ihtiyaca en iyi cevap verenidir.
Örnek model için buraya bakınız:>>> PR-919 Sun Gait Trainer Walker (L)
Standart yürüteçler tekerleksiz, dört ayaklı ve son derece hafiftir. Bazı modellerde ön ayakları tekerleklidir. İç mekânlarda kullanıma uygun olup maksimum denge sağlayarak düşme riskini en aza indirir. Kullanımda her adımda yukarı kaldırılıp ileri bırakılır. Ameliyat sonrası yeni yürümeye başlayan, denge problemi olan veya geçici süreliğine yürütece ihtiyacı olanlar için uygundur.
Standart yürüteçler tekerleksiz veya ön ayak tekerlekli olup dengeli bir hareket imkânı sunar. Denge sorunu yaşayan ve yürümekte zorlanan kullanıcı standart yürüteci pratik bir şekilde kullanır. Kısa mesafelerde ve iç mekânlarda kullanıma uygundur.
Tekerlekli yürüteç modelleri olan rollator, tekerlek sayısına göre hareket kabiliyetine sahip özellikli cihazlardır.
- 2 tekerlekli modellerde tekerlekler önde olup arka ayaklar sabittir. Kontrol tamamen kullanıcıda olup akıcı bir yürüyüş sağlar. Metal gövde son derece sağlam ve dayanıklıdır.
- 3 tekerlekli rollatorler dar alanlarda manevra kabiliyeti yüksek modellerdir. Ev içinde kullanımı çok pratik olup kullanıcı istediği şekilde dönüş yapabilir.
- 4 tekerlekli rollator modellerinde konfor üst düzeyde olup birçok özelliği mevcuttur. Farklı zeminlerde güvenle hareket edebilir, hız kontrolünü elinizde tutabilirsiniz. Dengeli, konforlu ve güvenli hareket etmede en büyük destekçi olup kullanıcı kitlesi geniştir.

Oturma ünitesi bulunan ve kullanıcının yorulduğunda oturarak dinlenmesini sağlayan oturaklı yürüteç, yorulduğunuzda oturabileceğiniz ve yürüyüşünüze keyifli bir mola verebileceğiniz bir modeldir. Oturaklı ve frenli yürüteçlerde hız kontrolü kullanıcının elindedir. Otururken veya kullanırken kaymayı önlemek için sabitleme yapılır. Sağlam gövdeli, pratik kullanımlı ve son derece kaliteli bir yürüteç çeşididir.
Dış mekânlarda, alışverişte, parkta, piknikte veya AVM’de oturaklı ve frenli yürüteçlerle kimsenin yardımına ihtiyaç duymadan dinlene dinlene günlük ihtiyaçlarınızı karşılayabilirsiniz.

Çocuk yürüteci seçimi yetişkin yürüteci seçiminden çok daha fazla titizlik istiyor. Bir yetişkin neye ihtiyacı olduğunu tam olarak ifade ederken, bir çocuk sadece ebeveynlerinin seçtiği yürüteci kullanıyor. Yaşı ve durumu gereği küçük bir çocuktan bir yetişkin olgunluğu beklemek zaten doğru değil. Bu nedenle engelli çocuk yürüteci seçimi ebeveynlerin kılı kırk yararak yapması gereken bir seçimdir. Bu seçimi yaparken dikkat edilmesi gereken ve ebeveynlerin bilmesi gereken 5 kriteri hemen sıralayalım:
1- Ayarlanabilir yapıda olmalı: Yükseklik, genişlik ve tutma kolu ayarı yapılabilen bir engelli çocuk yürüteci kısa bir dönem değil ayarlama yapılarak uzun süreler kullanılır. Böylece her boy atma dönemi sonrası yeni bir yürüteç almak zorunda kalınmaz.
2- Hafiflik ve ergonomi: Hantal yapıda bir engelli çocuk puseti çok ta kullanışlı olmayacaktır. Çocuklar yürüteci rahatlıkla yorulmadan hareket ettirebilmeli, dengeli şekilde yürüteç destekli yürüyebilmelidir.
3- Güvenlik Kilitleri:Tekerleklerin sabitlenmesi, her arazi koşulunda geri veya ileri kaçmaması için kilit sistemi son derece önemlidir. Meyilli alanlarda, ayağa kalkarken veya otururken tekerleklerin sabitlenmesi gerekir. Böylece kullanıcı güvenle yürütecini kullanabilir.
4- Tekerlek Yapısı: Çocuğun boyuna, kilosuna ve gücüne göre tekerlek dönme direnci ayarlanabilir özellikte olmalıdır.
5- Ön-arka destekli yürüteç:Ön destekli yürüteçlerde çocuk yürüteci önde tutarak kullanır. Kullanmaya yeni başlayan çocuklar için uygundur. Arka desteklide yürüteç çocuğun arkasında olup dik durmayı teşvik edici tasarımdadır. Hareket halindeyken çocuğun önü boştur. Dik duruş için tavsiye edilmekte olup önünün açık olması ile sosyalleşme daha kolaydır.
Çocuğun Fiziksel Gelişimine Uygun Ayarlanabilir Yapılar
Çocuklar çok hızlı bir büyüme sürecinedir. Sürekli büyüyen kilo alan ve boy atan çocukların yürüteçte hızına yetişmek ayarlanabilir yapılı bir yürüteçle mümkündür. Yükseklik ayarı boyuna göre yapılır ve en güvenli şekilde kullanım sağlanır. Genişlik ayarı oturma yeri genişliği olup konfor ve güvenli kullanım için önemlidir. Tutma kolu ayarı da kullanıcı boyuna göre ayarlandığında çocuklar hem daha seri şekilde hem de daha keyifli ve güvenli şekilde hareket edecektir.
Posterior (Arkadan Destekli) ve Anterior (Önden Destekli) Yürüteç Farkı
Posterior arkadan destekli yürüteç, hafif alüminyum malzemeli olup çocukların yürürken önünün açık olduğu bir yürüteç modelidir. Bel bölgesinden vücudu saran kemerli modelleri de mevcuttur. Anteriorönden destekli yürüteç, çocuğun yürütecin arkasında olduğu modellerdir. Desteksiz yürüyemeyen çocuklar için her iki yürüteç modeli de sağlık durumuna ve beklentilere göre uygundur.
Güvenlik Kilitleri ve Tekerlek Hassasiyeti
Minik adımların her durumda güvende olması için çocuk yürüteçlerinde güvenlik kilidi mevcuttur. Tekerleklerin kilitlenebilir ve hız ayarlı olması son derece önemli olup tırmanma sırasında veya oturup kalkarken hayati öneme sahiptir. Tekerlek hassasiyeti boy ve kiloya uygun ve kullanıcı gücüne uygun dönme direncine sahip olmalıdır. İç mekânlarda küçük tekerlekli modeller yükse performanslı olup dış mekânlarda farklı arazi koşulları söz konusu olduğundan büyük tekerlekli yürüteç tercih edilir.
Metal gövdeli, hafif yapıda, farklı tekerlek sayısında veya tekerleksiz olan yürüteçler, kişinin kendi başına yürümesini sağlayan medikal cihazlardır. Rollator ve sabit yürüteç arasında kullanım olarak ve sahip olduğu özellikler bakımından birtakım farklar bulunur. Rollatorde oturak varken sabit yürüteçte yoktur. Rolatorde denge yüksek sabit yürüteçte çok yüksektir. Rollator akıcı şekilde hızlı hareket edebilir, sabit yürüteç ise daha yavaştır. Sabit yürüteçler genelde iç mekanlarda ve yakın dış mekânda kullanılırken rollator dış mekanlarda farklı arazi koşullarında kullanılabilir.
Seçim yapılırken kullanıcının yaşam tarzı ve fiziksel olarak ihtiyacının dikkate alınması önemlidir.
Yürüteç Kullanımında Doğru Ayarlar: Boy ve Tutma Yeri Yüksekliği Nasıl Belirlenir?
Yürüteç kullanımında boy ve tutma kolları ayarı gibi birtakım ayarlar yapılır. Bu ayarların en büyük yapılma nedeni kişinin boyuna ve vücut ölçülerine uygun hale getirilerek güvenli ve konforlu bir kullanımın sağlanmasıdır. Boy ve tutma yeri yüksekliği kullanıcı dik durarak boyuna göre ayarlanır. Tutma kollarının ayarı bilek hizasında olacak şekilde yapılmalıdır. Yürüteci kullanırken dirsekler hafif büküldüğü için yükseklik ayarı yapılırken kullanım pozisyonunda olmak önemlidir.
Yürüteçte yükseklik ayarı doğru yapılmazsa kullanıcıda bel-boyun ağrısı, sırt ağrısı veya omuz zorlanması görülebilir. Bunun nedeni yüksekliğin doğru olmamasından kaynaklanan zorlanmalardır. Güvenil ve konforlu kullanım için yürüteç boy ve tutma yeri yüksekliği kullanıcıya göre en doğru şekilde ayarlanmalıdır.
İç ve Dış Mekân Kullanımına Göre Yürüteç Tercihi Nasıl Yapılmalı?
İç mekânlarda kullanılacak olan yürüteçlerin dar alanlarda manevra kabiliyetinin yüksek olması önemlidir. Hafif yapıda ve genelde küçük tekerlekli yürüteçler tercih edilir. Kapı eşiğinden rahat geçebilen küçük tekerlekli modeller iç mekanlarda kullanıma uygundur.
Dış mekânlarda daha dayanıklı, büyük tekerlekli, oturaklı ve fren sistemli yürüteçler tercih edilir. Tekerlekler yumuşak olup bozuk yollarda sarsıntı hissettirmez. Frenli rollatorler dış mekanlarda sıklıkla tercih edilen yürüteç modelleridir.
Engelli yürüteçlerle ilgili merak edilen ve sıkça sorulan soruları araştırıp sizler için cevapladık.
Hem katlanabilen hem de katlanmayan birçok marka ve modelde yürüteç çeşidi bulunmaktadır. Genelde standart yürüteçler saniyeler içinde katlanabilir özellikte olup taşıması ve depolanması kolaydır. Bu özelliği ile seyahatlerde de araç bagajlarında sorunsuz taşınır.
Yürüteç tekerlekleri ev zeminine zarar verir mi?
Yürütecin iç mekânlarda hareket ederken iz bırakmasını istemiyorsanız“non-marking” yani iz bırakmayan yumuşa kauçuk veya poliüretan tekerlekli yürüteçleri tercih etmelisiniz. Bu tür tekerlekli yürüteçler parkelerde iz bırakmaz veya herhangi bir zarar vermez.
Hangi yürüteç modeli daha hafiftir?
Alüminyum ve karbon fiber yürüteçler oldukça hafif olup sağlam gövdelidir. Çelik malzemeli yürüteçler biraz daha ağır olup son derece sağlamdır. Yürüteçler genelde 5-8 kg arası bir ağırlıktadır.
Yürüteç seçiminde nelere dikkat edilmeli?
Yaşam kalitesini yükseltmeyi hedefleyen yürüteç ve rollatorler yükseklik kademeli, ayarlanabilir özellikli, hafif, sağlam, pratik kullanımlı ve kullanılacak mekâna uygun olmalıdır. Bu nedenle kullanım alanına göre tekerlek sayısı ve özellikler değişir. Amaç kişinin hareket edebilmesinde yeterli desteği sağlamasıdır. Mümkünse kişi kullanarak yürütecini almalıdır. Kullanıcının boyuna, kilosuna, omuz-ol mesafesine ve bacak boyu mesafesine uygun yürüteç seçimi son derece önemlidir. Yürüteç seçilirken aşağıdaki hususlara dikkat etmek doğru yürüteç seçimi için tavsiye edilmektedir.
- Ayarlanabilir yükseklik ayarlı
- Tekerlek hareketliliği
- Kilitleme fren sistemi
- Ayarlanabilir tutma kolları
- Malzeme kalitesi
- Ölçüler
- Katlanabilir oluşu
- Tekerlek malzeme özelliği
- Fiyat / Performans
Rollator nedir ve ne için kullanılır?
Hareket kabiliyeti kısıtlı bireylerin yürümesine yardımcı bir ürün olup iç ve dış mekânlarda kullanıma uygundur. Hem yürürken destek olur hem de yorulduğunda sahip olduğu oturakla dinlenmesini sağlar.
Rollator (tekerlekli yürüteç) her yaşa uygun mudur?
Rollator yani tekerlekli yürüteç yürümekte zorlanan ve birçok nedenle hareket kısıtlılığı yaşayan her yaşta birey için uygundur. Bazı yaşlı bireylerin yürüteç kullanmaya utandığı veya sıkıldığını görüyoruz. Oysa kullanmaya başladıkları andan itibaren hareket özgürlüğünü tekrar geri kazanmanın keyfini yaşıyorlar. Bu nedenle çocuk ve yetişkin yürüteç seçiminde kullanıcıya uygun modelin seçimi son derece önemlidir. Her yaşta birey rollator kullanabilir ve hareket özgürlüğünü geri kazanabilir.
Engelli yürüteci kullanmanın avantajları
Özellikle yaşlılıkta engelli yürüteci kullanmanın avantajları üzerinde durmak istiyoruz. İnsanlar yaş aldıkça hareket kısıtlılığı sağlık sorunları neden ile artabiliyor. Hareket özgürlüğünün kısıtlanması yaş aldıkça çocuklaşan yaşlılara çok ağır geliyor. Sosyalleşme için düşme korkusunu rafa kaldırmak için, kan dolaşımının sağlıklı olması ve en önemlisi de istediği yere kısa mesafe de olsa kendi başına gidebilmek için engelli yürüteci özellikle yaşlılıkta büyük destek oluyor.
Sürekli hareket halinde olan çocukların birçok nedenle hareket kısıtlılığı yaşadığı günümüzde çocuk yürüteçleri de minik kahramanların imdadına yetişiyor. Kas gelişiminin gerilememesi, rahat ve güvenli hareket edebilmesi ve sosyalleşebilmesinde engelli çocuk yürüteci önemli rol oynuyor. Onlar mutlu ise ebeveynler de mutlu oluyor ve hayat çok daha yaşanır ve keyifli hale gelebiliyor.
Yaşlılar için yürüteç fiyatları
Birçok marka ve modelde yürüteç çeşidinin bulunduğunu söylemiştik. Her biri farklı kalitede ve özellikte olup fiyatlar da değişmektedir. Önemli olan kişinin tam ihtiyacını karşılayacak bir yürüteç modelinin seçilmesidir.
Yaş almış olabilirsiniz, kas veya kemik rahatsızlığı nedeni ile yürürken desteğe ihtiyaç duyabilirsiniz, ameliyattan yeni çıkmış biri olarak yürürken risk almak istemeyebilirsiniz veya dengeli ve güvende yürümek için kendinizce haklı sebepleriniz olabilir. Sebep ne olursa olsun önemli olan kimsenin yardımına ihtiyaç duymadan bir yürüteç desteği ile hareket etmektir. Banyo-tuvalet ihtiyacı, mutfaktan istediğiniz bir yiyeceği gidip alma ihtiyacı veya şöyle dışarı çıkıp hava alma ihtiyacı için engelli yürüteci veya rollatore ihtiyacınız varsa doğru ürünü seçmek için bir rehbere ihtiyacınız olabilir.
Bu yazımızda engelli yürüteci ve rollator seçimi ile ilgili araştırılan tüm konuları ele almaya ve anlaşılır şekilde açıklamaya çalıştık. Temennimiz kendiniz veya yakınınız için bir engelli yürüteci almayı düşünüyorsanız en doğru modeli alabilmeniz. Bunun için nelere dikkat edilmesi gerektiğini açıkladık. Yürüteç seçiminde sadece fiyata odaklanmaktan ziyade kullanıcı vücut ölçülerine, kullanım alanına ve yürüteç özelliklerinin ihtiyaca cevap verip vermediğine bakılması gerektiğini özellikle vurguladık. Sağlıklı kalın, hareketli kalın, mutlu kalın.