2026 yılı Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) güncellemeleriyle birlikte, medikal cihaz ve ekipmanların devlet destekli alım süreçlerinde önemli değişiklikler yapıldı. Hareket kısıtlılığı yaşayan bireylerin bağımsızlığını destekleyen medikal ürünlerin temini aşamasında, hastaların ve hasta yakınlarının en çok merak ettiği konuların başında SGK geri ödeme destekleri geliyor.
Bu rehberde, güncel SUT verileri ışığında rapor çıkarma sürecini, reçete şartlarını ve devletin sunduğu ödenek miktarlarını detaylıca ele alıyoruz. Ancak işin sadece resmi prosedürlerden ibaret olmayan bir boyutu da var; Maz Mobilite olarak sahada bizzat karşılaştığımız zorlukları ve işin pratikteki gerçeklerini de yazımızın ilerleyen kısımlarında tüm şeffaflığıyla paylaşacağız.
SGK üzerinden medikal malzeme desteği alabilmenin temel şartı, tam teşekküllü bir devlet veya üniversite hastanesinden alınacak "Sağlık Kurulu Raporu"dur. Standart bir tekerlekli sandalye veya akülü tekerlekli sandalye talep edilecekse, raporun Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon, Ortopedi ve Travmatoloji veya Nöroloji uzman hekimlerinden en az birinin imzasını taşıyan bir kurul tarafından onaylanması gerekir.
Rapor çıkarıldıktan sonra uzman hekim tarafından yazılan e-reçete ve SUT kodları ile medikal firmalara başvurularak cihaz temin edilebilir. Reçetenin yazıldığı tarihten itibaren genellikle 10 iş günü içinde başvuru yapılması gerektiği unutulmamalıdır.
3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren gazilerimiz için SGK çok daha geniş kapsamlı bir ödeme listesi sunmaktadır. Standart hastalara ödenmeyen üst düzey fonksiyonlu cihazlar, gaziler için devlet güvencesi altındadır ve bu ürünlerde katılım payı kesintisi yapılmaz.
Gaziler için sağlanan özel SUT ödeme tutarları şöyledir:
Ayrıca tetrapleji veya parapleji tanılı gaziler, doktor onayıyla hem manuel hem de akülü modeli aynı anda reçete ettirebilme (çift sandalye) hakkına sahiptir.
SGK'nın motorlu bir aracı karşılaması için hastada şu üç temel kriterin bir arada bulunması ve raporda açıkça belirtilmesi istenir:
Ancak Maz Mobilite olarak sahada karşılaştığımız gerçekler, kağıt üzerinde anlatılan bu süreçler kadar kolay ilerlemiyor. Hem sağlık kurulu raporu alma aşamasında hastaneler hem de onay sürecinde SGK yetkilileri, engelli bireylere "akülü tekerlekli sandalye kullanabilir" raporu vermemek için ne yazık ki ciddi bir direnç gösteriyor. Kurumların hastaları bu denli zorlayan tutumunun temel nedenini, sektörün içinden bir firma olarak bizler de tam olarak anlayabilmiş değiliz.
SGK, medikal cihazlar için belirli kullanım ömürleri (miat) belirlemiştir. Akülü ve manuel tekerlekli sandalyelerin yenilenme süresi 5 yıldır. 5 yıllık süre dolduğunda, hastanın durumunun devam ettiğini gösteren yeni bir sağlık kurulu raporu ve reçete ile tekrar ödenek başvurusu yapılabilir. Akü yenileme hakkı ise genellikle kullanım şartlarına bağlı olarak belirli periyotlarda raporla yenilenebilir.
SGK, ürünün tamamını değil, SUT listesinde belirlenen sabit tutarı (2026 yılı standart modeller için 12.600 TL) karşılar. Alınacak cihazın fiyatı bu tutarın üzerindeyse, aradaki fiyat farkı hasta veya hasta yakını tarafından ödenir.
SGK ödemesi almak için engel oranının (yüzde) bir önemi yoktur. Önemli olan, hastanın yürüme fonksiyonunu kaybetmiş olması, kollarını kullanamaması ve cihazı zihinsel olarak yönetebilecek durumda olduğunun raporda "tanı" olarak belirtilmesidir.
Hayır, ilk başvuru doğrudan hastaneye yapılıp rapor ve reçete alınmalıdır. Rapor ve reçete alındıktan sonra medikal firmalar aracılığıyla SGK sistemine giriş yapılarak süreç işletilir. Geri ödeme takibi e-Devlet üzerinden "Şahıs Ödemeleri" kısmından kontrol edilebilir.